Objectiviteit…?

Afgelopen donderdag hebben we met een aantal klasgenoten een experiment van Jos bijgewoond, namelijk een sessie creatief brainstormen in combinatie met onze nieuwe opdracht. Eenieder moest twee bronnen van inspiratie meenemen, om er vervolgen via verschillende technieken ons creatief brein op los te laten.

Voordat we daar aan toekwamen, probeerden we een heldere probleemstelling te creëren, waar we uiteindelijk onze brainstormresultaten tegenaan zouden houden. En daar zat gelijk het probleem: uit onze opdracht is geen simpele eenduidige probleemstelling te halen. Keer op keer strandden we op een paradox of onduidelijkheid in de gegeven tekst, vooral als we de tekst van Michiel ernaast hielden.

In een uiteindelijke poging om de opdracht regel voor regel te analyseren, ontstond er bij iedere zin een levendige discussie van tien minuten. Neem bijvoorbeeld al de eerste zin: “Vanuit een fotografisch uit te voeren onderzoek, een uitgesproken mening of constatering visualiseren”. Dit valt natuurlijk met geen mogelijkheid te rijmen met het thema: “objectieve werkelijkheid”. Een onderwerp objectief fotograferen en er ondertussen je eigen mening in verwerken is nagenoeg onmogelijk. In hoeverre ben je dan nog objectief bezig.

In zekere zin is het voor een fotograaf dan ook erg moeilijk om nog zuiver onbevangen en onbevooroordeeld te fotograferen. Alleen al het bepalen van het tijdstip, het kader, de plaats, de camera instellingen en het moment van afdrukken zijn al genoeg om iemands objectiviteit in twijfel te trekken, hoe triviaal ze ook lijken.

Hoe ik hier zelf over denk, bewaar ik voor een later tijdstip. Rest me nog te vertellen dat alleen al het voeren van de discussie met een aantal klasgenoten al behoorlijk verhelderend werkte. Het heeft ons namelijk wel ergens gebracht, namelijk tot: “Welke concepten kan ik bedenken om een origineel onderwerp te fotograferen binnen mijn straat middels een objectieve benadering, zonder te ensceneren en te interveniëren.” Uiteindelijk toch nog een gebalanceerde probleemstelling (inclusief paradox) om tegen onze resultaten te houden.

De rest van de creatieve sessie was trouwens ook erg prettig. Jos: dank!